… i ograniczę się do różnych „ździorbów”, a książkę kupię – już w wieku 19 lat pisał o sobie Ludwik Brożek (1907–1976), późniejszy wybitny bibliofil, regionalista, wieloletni kustosz cieszyńskich zbiorów bibliotecznych i muzealnych. W 50. rocznicę śmierci „śląskiego Estreichera” zapraszamy na poświęcone mu spotkanie, zorganizowane w ramach cyklu „Cymelia i osobliwości ze zbiorów Książnicy Cieszyńskiej”.
Sam Brożek pisał o sobie przekornie: „To wątpliwe tytuły do »sławy«: zbieranie, spisywanie i układanie makulatury”. W rzeczywistości jednak owo „układanie makulatury” – wieloletnia praca z cieszyńskimi księgozbiorami historycznymi – uczyniło go jednym z najwybitniejszych znawców regionalnego piśmiennictwa i dziejów Śląska Cieszyńskiego.
Jak napisał Wilhelm Szewczyk, „służył każdemu piszącemu i każdemu badaczowi dziejów naszej regionalnej kultury swoją ogromną wiedzą – a czynił to z taką radością, jakby dla własnej książki gromadził skrzętnie przebogaty materiał”. Młodym adeptom nauki wskazywał kierunki poszukiwań, doświadczonych badaczy potrafił zaskoczyć nieznanymi faktami i źródłami.
Jego znajomość regionalnego piśmiennictwa obrosła legendą. Prof. Władysław Chojnacki wspominał: „Sam byłem świadkiem, gdy dyktował z pamięci osobie zainteresowanej kilkadziesiąt pozycji bibliograficznych z imionami i nazwiskami autorów oraz tytułami książek czy czasopism z wymienieniem numerów, dat i stron, na których znajdowały się artykuły”.
Wiedzę o Śląsku Cieszyńskim popularyzował poprzez działalność naukową i publicystyczną. Opublikował ponad 500 prac z zakresu bibliografii, historii, literatury, biografistyki i etnografii, cenionych za rzetelność, precyzję i imponującą znajomość źródeł. Aktywnie uczestniczył w życiu naukowym i kulturalnym, współpracując z licznymi stowarzyszeniami zarówno w Polsce, jak i na Zaolziu.
Podczas prelekcji omówione zostaną główne obszary zainteresowań i dokonania Ludwika Brożka, nie zabraknie też mniej znanych epizodów z jego biografii. Mowa będzie m.in. o sensacji, jaką wywołał w środowisku literaturoznawców za sprawą publikacji dokumentów uratowanych ze śmietnika, o niewiarygodnie rozległej korespondencji, jaką prowadził z ponad 300 respondentami, o jego legendarnych kartotekach fiszkowych oraz imponującej domowej bibliotece.
Nie zabraknie wreszcie refleksji nad prywatnym obliczem człowieka, którego nieprzeciętna wiedza szła w parze ze skrytością i skłonnością do pozostawania w cieniu i który całe życie podporządkował pracy stanowiącej jego największą pasję.
Prelekcja uzupełniona zostanie prezentacją zachowanych w Książnicy Cieszyńskiej materiałów związanych z osobą Ludwika Brożka.
Spotkanie odbędzie się w Książnicy Cieszyńskiej w piątek, 29 maja, o godz. 17.00.
Poprowadzi je:
Małgorzata Szelong